Op zoek naar de grenzen van de evolutie

    10
    293

    Leestijd: 3 minuten.

    Tsja, daar zitten we dan. We worden allemaal ouder, de verhouding werkenden/ gepensioneerden verslechtert de komende decennia dramatisch. Steeds minder werkenden moeten de koek verdienen voor de niet-werkenden. Dat wordt te duur. De politiek heeft ingegrepen en de pensioenleeftijd in een veel sneller tempo dan in de omringende landen omhoog gegooid. Adequaat beleid, doortastend optreden, op papier kloppen de sommetjes, jonge mensen moeten nu tot 70 of 75 jaar door.

    De praktijk is wat weerbarstiger. We zitten nu nog met een generatie die zware arbeid heeft verricht, de zegeningen van de robotisering moeten nog komen. Bovendien verandert het arbeidsveld, de productiviteit stijgt jaarlijks en de computerwereld groeit sneller dan menigeen kan bijbenen. Gevolg: de arbeidsdruk is enorm gestegen en ouderen krijgen het moeilijker om alle veranderingen en nieuwe applicaties snel eigen te maken.

    We hebben er een paar honderdduizend jaar over gedaan om van aapachtige  mens te worden al is de ‘missing link’ nog steeds niet helemaal duidelijk. Eerst waren de mensen te druk om zich eten en een beetje warmte te bezorgen. Toen dat onder controle was, kwam er tijd voor andere zaken als elkaar de hersens inslaan voor godsdienstoorlogen en politieke idealen. De uitvinding van het wiel maakte elke uithoek van de planeet bereikbaar en de groeiende bevolking zorgt voor een steeds zwaardere aanslag op wat ‘Moeder Aarde’ kan hebben voordat er onherroepelijke grenzen worden overschreden. We zijn nog steeds bij de les.

    Sinds 1990 bestormt de tweede ultrabelangrijke uitvinding sinds het wiel de wereld en dat is internet. In de laatste decennia is die wereld in een nooit vertoonde stroomversnelling gekomen die ver uittorent boven de menselijke maat. Continenten werden verbonden, vanuit een hutje in Afrika lokken de verrukkingen van Europa, wie in Syrië klem zit in wat in feite een oorlog tussen ideologieën is zoals die in Europa in de Middeleeuwen hebben plaatsgevonden, weet het ook wel. Met mobieltje op zak wordt de weg naar Europa uitgetekend. Afstanden bestaan niet meer.

    Producten worden daar gemaakt waar het het goedkoopst is, consumenten kopen blindelings artikelen in China of where ever. Technologische ontwikkelingen gaan bijna met de snelheid van het licht. Sinds 1990 is er meer gebeurd dan in de honderdduizenden jaren ervoor. Helaas kan de evolutie het niet allemaal bijbenen. Mensen worden geacht mee te bewegen en met 75 nog even vief rond te springen als met 45.

    En daar is dan de enquête van Eén Vandaag, MKB-werkgevers en werknemers vinden de verhoging van de AOW-leeftijd een slechte zaak. Ruim 51% van de werkgevers en zes op de tien werknemers vinden dat de AOW-leeftijd terug moet naar 65 jaar.  Werkgevers in het MKB zitten niet te wachten op ouderen die de technologische ontwikkelingen niet meer kunnen bijbenen, werknemers die een baan hebben die fysieke inspanning vereist of emotionele door voor de klas te staan denken het niet te redden tot 67+.  Veel werknemers in die categorie zouden het eerlijker vinden als er een grens komt bij het aantal gewerkte jaren en dan pensioen.

    Terugdraaien van de bezuinigingsmaatregelen zit er niet in. Dat is veel te duur. Een flexibele pensionering kan bij de hogere inkomens een oplossing zijn. Die kunnen wel een paar procenten inleveren als ze eerder gaan, maar juist bij de lagere inkomens werkt dit niet. Die moeten door.

    In feite heeft de politiek om economische redenen dus een loopje genomen met wat mensen in korte tijd menselijkerwijs nog kunnen behappen. Waar mensen vanaf de Cro Magnon-mens tot 1990 het tempo van de ontwikkeling nog redelijk konden bijbenen, is dat sindsdien een ander verhaal geworden en het einde is niet inzicht. Tegelijk kan niemand ontkennen dat de vergrijzing in hoog tempo toeslaat en dat jongeren niet eeuwig uitgeknepen kunnen worden om voor de ouderen op te draaien.

    Helaas heeft de evolutie geleerd dat mensen zich niet binnen enkele decennia aanpassen aan sterk gewijzigde (in dit geval nog nooit vertoonde) omstandigheden en dat is toch wat de politiek nu verlangt om de bakens te verzetten in een race om de financiële gevolgen van de vergrijzing vóór te zijn.

    De moderne mens zit klem tussen zijn eigen biologische klok en een wereld die veel harder doortikt, zoals gezegd een novum waar het laatste woord nog niet over is gezegd.

    Feit is dat de babyboomers die nu allemaal bij Omroep Max in “‘We zijn er bijna’, totaal onbenullig van het feit hoe goed ze zijn weggekomen. Van de ene naar de andere camping trekken, een species die in gips moet worden afgegoten voor het museum.

    10 REACTIES

    1. Het is jammer dat niet veel meer mensen voor 50+ hebben gestemd, zeker in dit tijdsgewricht had dat veel kunnen schelen.
      Nu zijn straks de partijen aan de macht die de dikke pensioenpotten begerig bekijken vanuit andere ogen dan van de aankomende gepensioneerden, want reken maar dat elke zogenaamde hervorming niet ten voordele van die aankomende gepensioneerde zal zijn.
      Ze, de regeringen, hebben deze mensen wel laten betalen maar nu er uitbetaald moet worden doen ze ineens moeilijk. Andere belangen (EU en AOW begrotingsgelden) krijgen voorrang (=diefstal / onteigening) op rechtvaardigheidsprinciepes.
      ECB-beleid = transfeurbeleid van pensioengelden uit het Noorden naar onder rentedrukstaande begrotingen van het Zuiden, onder de dooddoener 2% inflatie (om wederom die begrotingsschulden op een oneerlijke wijze af te bouwen).
      Het is de legale diefstal die eerst zoals al genoemd door onze eigen regeringen gedaan werd – toen de pensioenpotten zogenaamd te – vol zaten. Nu echter gebeurt het ook nog eens op europeesniveau.
      Als deze oneigelijke legale diefstal niet plaats zou vinden is er economisch geen vergrijzingsprobleem in Nederland. Maar ja, het algemene grotere belang (die van politieke begrotingsproblemen van meerdere landen nu) scheppen de finaciele pensioenproblemen.
      Het is niet te duur, er is voor betaald, gespaard en belegd.
      De politieke miskleunen en te dure EU integratie en vooral de Euro zijn debet aan de Nederlandse pensioenproblematiek.
      Het is allemaal zeer oneerlijk voor hen die betaald hebben voor iets dat regeringen nu gebruiken om andere tekorten en financiele problemen op te lossen.
      Het is the crime off te century – deze legale afromming en diefstal.
      En toch stemden de aankomende gepensioneerden niet massaal voor 50+.
      Dat verbaasd mij enerzijds..
      Anderzijds krijgen ze nu inderdaad een nog grotere pensioendiefstal voor hun kiezen dan voorheen al het geval was. Klagen helpt niet, stemmen op de partij die daar iets aan wil doen wel.
      Maar helaas, ook al kon ze, het volk besliste anders….

      • Sterke reactie, Ronaldo.
        Helaas beschrijf jij bovenstaand de
        harde waarheid. Triest; maar het is
        niet anders. Wat kunnen wij doen?
        Zou stemmen op 50+ echt een goede
        oplossing zijn? Dat vraag ik mij af.
        Bert.

    2. Ik las ergens: er moet een grens zijn bij het aantal gewerkte jaren. Is wel een goeie. Zo is het altijd al gegaan. De ouderen van nu hebben een pensioen, dat afhankelijk is van het aantal gewerkte jaren. In de jaren zestig, zeventig is voor velen de volgende berekening gemaakt. Het aantal gewerkte jaren tot de pensioenleeftijd vermenigvuldigd met 1,75 % (per jaar) leverde een pensioen op dat netto nagenoeg gelijk was als het laatstverdiende salaris. Voor de meesten was dat 40 werkjaren en leverde een pensioen op (pensioenbreuk niet meegerekend) van 70 %. Omdat van het pensioen geen pensioenpremie wordt ingehouden kom je uit op nagenoeg 100% van je voormalige salaris. De meeste jongeren halen die 40 “werk”jaren niet, omdat de arbeidsomstandigheden de laatste decennia zeer bedroevende vormen hebben aangenomen. En dan moeten de pensioenen opeens op de schop. De vergrijzing. Tuurlijk. We worden allemaal ouder en daar zijn de pensioenuitkeringen niet op gebaseerd. Laat dat “allemaal” er maar af. Om mij heen overlijden heel wat ouderen, die de 65 net gehaald hebben. Bovendien is regeren vooruitkijken en men wist dat de mens gemiddeld steeds ouder wordt. Daar is weldegelijk rekening meer gehouden met de premie in het verleden. Maar er is iets veel belangrijkers. Daar wordt echter nauwelijks op gereageerd. Er is voldoende, ruim voldoende in de pensioenpotten. Voor de gepensioneerden én toekomstig gepensioneerden. Jaren geleden was er zóveel, dat de toenmalige regeringen miljoenen, nee miljarden uit die potten roofden, want de begroting was niet op orde te krijgen en in de pensioenpotten zat zoveel dat dit “nooooit op kon raken”. Vergelijk dit maar met de transfersom van voetballers van een half miljard. En nu zitten die pensioenpotten ook weer propvol (vermogens met 12 á 15 nullen). Het toeval speelt nu dat we verplicht in de EU deelnemen. En nog niet zo heel lang geleden heeft ons demissionaire kabinet van VVD en PvdA met gedoogsteun van (wie anders!) D66 en GL middels wetgeving onze pensioenen onder toezicht van Brussel gesteld. En Brussel weet daar wel raad mee: het 751 leden tellende Europese Parlement zit op zwart zaad wat betreft pensioenuitkeringen en ook de zuidelijke lidstaten hebben geen of een zeer belabberd pensioenstelsel. Komt dat even goed uit dat ze daar in die Nederlandse EU-provincie een pensioenstelsel hebben wat tot de beste van de wereld behoort. Sinds 2007 is het vermogen van onze pensioenen verdubbeld ondanks crisis; wereldwijde beleggingen met onze pensioenen hebben gezorgd voor miljarden winsten. Maar als we die domme Hollanders nou wijsmaken dat de vergrijzing de boosdoener is en de invoering van een verzonnen rekenrente het onmogelijk maakt pensioenen “van nu en toekomstige gepensioneerden” te handhaven dan kunnen wij in Brussel het pensioenstelsel mooi “vernieuwen”. En zó zijn onze manieren…..

    3. We nemen veel te gemakkelijk aan dat we daadwerkelijk veel ouder zullen worden. Inmiddels zie ik opvallend veel overlijdensadvertenties van mensen die in de jaren 50 geboren zijn.
      In de cijfers is dan ook niet meegenomen dat de mensen die na WO-II geboren zijn, een stuk ongezonder zijn gaan leven dan de mensen die op dit moment oud zijn. Frisdrank zoals cola werd gemeengoed, een koekje bij de thee – voorheen uitzondering – werd dagelijks genuttigd. Veelal geen mariakaakje meer, zoals de oude Drees nog bij de thee serveerde, maar gevulde koeken, chocolade gigakoeken enz. en dan nog het dagelijkse toetje. Alcohol is niet meer voorbehouden aan een drankje op een feestje maar een dagelijkse drank geworden tot comazuipen in het weekend aan toe.
      Internet en TV zorgde voor een generatie van mensen die veel te weinig aan beweging doet. Veel minder dan de voorouders die fietsten en wandelden.
      Ik vermoed dat we door obesitas, drank en drugs nog flink aan levensjaren gaan inleveren.

      • Petra, het verschil met vroeger is, dat we het nu zelf in de hand hebben om gezonder te leven en dus ouder te worden. Gewoon meer bewegen, minder suiker en alcohol en nog wat maatregelen, alle heel eenvoudig en we krijgen er simpel tien jaar bij. Met andere pensionregels gaan mensen zich misschien ook anders gedragen.

        • Best Piet,
          Het idee dat je met gezond leven alles qua gezondheid in de hand hebt, is bijzonder overtrokken.
          Je ziet dat het nieuws veel aandacht besteedt aan mogelijkheden om bijvoorbeeld de kans op darmkanker of dementie te verkleinen. Het is namelijk nieuws dat de mensen erg graag willen horen. kijk je naar de cijfers erachter, dan gaat het soms om een verschil dat nog onder de één procent ligt.
          Zelf kreeg ik bijvoorbeeld een ernstige vorm van reuma terwijl ik een gezondheidsfreak was. At altijd (zonder een dag over te slaan) 200 gram groente, 2 stuks fruit. Fietste en liep dagelijks grote stukken en nam op het werk altijd de trap. Rook niet, drink vrijwel niet. En bam: van de ene op de andere dag doodziek.
          Artsen vertelden mij dat ze heel vaak te maken hebben met mensen die gezond leven en tot hun stomme verbazing ziek worden.
          Ja, gezond leven is goed. Het vergroot je kansen maar een groot deel van je gezondheid wordt bepaald door je genenpakket en je leefomgeving. Bij mij vliegen er nogal wat vliegtuigen boven ons huis. Heb ik bijvoorbeeld geen invloed op.

          • natuurlijk heb je met gezond leven niet je hele gezondheid onder controle. Gezondheid hangt, zoals je terecht opmerkt, maar voor een deel van je voedsel af. Maar dat deel heb je dan in ieder geval wel onder controle en dat scheelt in levensjaren. Het is net als met heel zorgvuldige deelname aan het verkeer. Iedereen weet, dat je daar niet het eeuwige leven van krijgt, maar wel dat je overlijdensrisico a.g.v. een ongeluk door eigen schuld geminimaliseerd wordt. En dus zijn veel mensen gelukkig voorzichtig.

            Wat betreft levensverwachting, die zou kunnen dalen, maar waarschijnlijker is, dat die nog flink zal stijgen. Wetenschappers spreken van 150 jaar of nog ouder. O.m. door betere medische zorg, beter voedsel, meer inzicht in de effecten van allerlei toevoegingen en bewerkingen van voedsel. En dat betekent, dat de druk op pensioenen alleen nog maar toeneemt en maatregelen, welke dan ook, nodig zijn. Doen we dat niet, dat blijft er van pensioenen niet veel meer over.

    4. Beste Rob,
      Een heel, heel sterk artikel van jou. Knap hoe je
      eea op een rijtje zet, beschouwt en relativeert.
      Mijn reactie: ga door met dit soort beschouwingen.
      Ik geniet hiervan. En word er ook wijzer van. Dank!
      Bert.

    5. Na 45/47 jaar werken vinden de meeste mensen het welletjes. Het lijkt er steeds meer op dat de ouderen niet van hun oude dag mogen genieten.

      We vergeten even dat 1/3 de werkende mensen de pensioengerechtigde leeftijd van 65 al geeneens haalt. Dat geld hoeven de pensioenfondsen ze zo n zo niet uit te keren dus houden ze in kas

      Nu de leeftijd word opgetrokken zal deze groep dat hun pensioengerechtigde leeftijd niet haalt alleen maar groeien. Velen werknemers halen het niet, zij belanden vroegtijdig in de ziektewet. Op een gegeven moment zijn mensen fysiek op. De jongeren van nu hebben een heel leuk perspectief voor de toekomst doorwerken tot hun 70e.

      Waarom combineren geen bejaardentehuis met een werkplaats dan kunnen die oudjes makkelijk nog een paar jaar langer doorwerken.

      Een woord schandalige ontwikkeling.

    Comments are closed.