Dag 172

    20
    328

    Leestijd: 2 minuten.

    Afgelopen week lekte uit dat de partijen aan de formatietafel praten over de gekozen burgemeester, een onderwerp dat al jaren tot grote verdeeldheid leidt in de politiek. Burgemeesters worden op dit moment door de Kroon benoemd, na een aanbeveling door de gemeenteraad. Nederland is daarmee internationaal een uitzondering (net als België overigens). In de meeste westerse landen kiest de bevolking de burgemeester rechtstreeks.

    De Kroonbenoeming in Nederland staat in een kwade reuk. Decennialang werd in duistere Haagse achterkamertjes uitgemaakt welke partij de nieuwe burgemeester zou leveren als die functie in een gemeente vacant kwam. “Als het CDA Deventer krijgt, mag de VVD straks Oldenzaal hebben en dan is Ommen voor D66.” Zo ging het ongeveer.

    Tegenwoordig is dat anders. Als er een burgemeester benoemd moet worden, stelt een vertrouwenscommissie uit de gemeenteraad een voordracht op. Het kabinet neemt die zo goed als altijd over. Formeel worden burgemeesters nog door de Kroon benoemd, maar in feite gebeurt dat door de gemeenteraad.

    Alleen: het proces vindt nog steeds plaats achter hermetisch gesloten deuren. Niemand mag weten welke kandidaten zich gemeld hebben voor het burgemeesterschap. Pas als de benoeming rond is, wordt de naam van de te benoemen kandidaat bekendgemaakt. Een paar dagen terug werd er nog een raadslid uit Den Bosch opgepakt omdat hij gelekt zou hebben uit de uiterst geheime besprekingen over de burgemeestersvoordracht.

    Dat is natuurlijk allemaal niet wenselijk. Geheimzinnigdoenerij is schadelijk voor het aanzien van de politiek. Bovendien kunnen populisten als Thierry Baudet misbruik maken van de huidige procedure als er iemand benoemd wordt die hen niet zint. Toen onlangs Ahmed Marcouch burgemeester van Arnhem werd (geheel conform de wens van de vertrouwenscommissie) waren termen als ‘baantjescarrousel’ niet van de lucht. Want Marcouch heeft niet alleen Marokkaanse wortels (verdacht!), hij is ook nog eens een PvdA’er (helemaal verdacht!).

    Dergelijke ellende voorkom je als de burgemeestersbenoeming openbaar wordt. Daartoe is het nodig de grondwet te wijzigen, want die bepaalt dat de Kroon de burgemeester aanwijst. In 2005 is dat op initiatief van D66 al eens geprobeerd, maar uiteindelijk liep de poging stuk in de Eerste Kamer. De PvdA-senatoren blokkeerden merkwaardig genoeg het wetsvoorstel, nadat hun partijgenoten in de Tweede Kamer wel hadden voorgestemd.

    D66 heeft inmiddels een nieuwe poging gewaagd om de burgemeestersbenoeming uit de grondwet te halen. In de eerste ronde is die door beide Kamers goedgekeurd. Maar over grondwetswijzigingen moet het parlement tweemaal oordelen en de tweede keer moet een meerderheid van twee derde ermee instemmen. Dat lukt waarschijnlijk alleen als het CDA ook ‘ja’ zegt, en tot dusver zei het CDA steeds ‘nee’. Hetzelfde geldt trouwens voor de ChristenUnie.

    Mochten er in de formatie afspraken gemaakt worden over de gekozen burgemeester – als uitruil tegen het schrappen van het raadgevend referendum – dan is christendemocratische steun verzekerd. De Kroonbenoeming van de burgemeester zal dan verdwijnen.

    Maar dat betekent nog niet automatisch dat de bevolking dan kan bepalen wie burgemeester wordt. Dat moet dan in een aparte wet worden geregeld. En er is ook een andere mogelijkheid, namelijk dat de gemeenteraad de burgemeester daadwerkelijk kiest, zonder bemoeienis van de rijksoverheid. Ook in dat model zijn er weer twee varianten: de gemeenteraad kiest een burgemeester uit zijn midden of de raad kiest een burgemeester uit kandidaten van buiten. Kortom: ook als de Kroonbenoeming verdwijnt, kan het – in elk geval in theorie – nog alle kanten op.

    20 REACTIES

    1. Beste Piet,
      In mijn ogen zou jij je ernstig zorgen
      moeten maken over de toekomst van
      ons land. In de laatste peiling vandaag
      scoren PVV en FvD dus samen 28 zetels!
      Dat is bijna 20% van de stemgerechtigden
      in Nederland. Je gaat mij toch niet vertel-
      dat jij denkt dat er zoveel, misschien wel 2
      miljoen demagogische populisten rondlopen
      in ons land. Denk daar maar eens goed over
      na. Een kleine tip, zoals Anne Lise het al eens
      mooi verwoorde: politiek van de PvdA houdt
      helaas tegenwoordig in: eigen volk laatst!
      De rest van de discussie over Baudet en Wilders
      vind ik echt zinloos. Hopelijk hoeft Baudet ook
      niet binnenkort 24 uur bewaakt worden tegen
      aanslagen van ………, je weet wel wie.
      Bert.

      • Meestal zijn alleen de leiders van een stroming demagogisch. De kiezers zijn slechts volgers die zich hebben laten beïnvloeden door o.m. demagogische uitingen. Of iets demagogisch is of niet is een persoonlijke kwestie, zoals Ronaldo hieronder zeer juist opmerkt. Hieronder geef ik een paar voorbeelden die ik demagogisch vind, maar daar kun je over twisten. Je kunt het eens worden als je de feiten erbij betrekt. Ik doe een paar pogingen.

        Roepen (door Baudet) dat de schatkist uitpuilt en er dus teveel belasting wordt geïnd is demagogisch, omdat de schatkist niet uitpuilt (er zijn wel meer belastinginkomsten, maar die maken nog lang geen uitpuilende schatkist). En vervolgens roepen dat er teveel belasting is betaald is te gemakkelijk, want tegelijk wordt er geroepen dat de zorg is uitgekleed, defensie tekort komt en de leraren te weinig verdienen. Het kan dus heel goed zijn dat er juist te weinig belasting wordt geïnd omdat er nog veel meer moet worden uitgegeven. Maar zoals het nu door Baudet is geformuleerd, komt het op zijn doelgroep beter over. Daarom demagogie.

        En een tweede voorbeeld: “de Nederlandse bevolking homeopathisch verdunnen met alle volkeren van de wereld, zodat er nooit meer een Nederlander zal bestaan”, is een heel grote overdrijving. Ten eerste gaat het niet om alle volkeren van de wereld. Bij migratie gaat het om een paar nationaliteiten met grote aantallen. Hier is dus sprake van een grote overdrijving die een verkeerd beeld oproept. En ten tweede Nederland zo verdunnen dat de Nederlander niet meer zal bestaan betekent een migratie van, heel ruw geschat, minstens 50 miljoen buitenlanders die ook nog eens verschillende achtergronden hebben. Dan pas is de Nederlander als groep nauwelijks meer herkenbaar tussen alle andere minderheden. Baudet’s boodschap is duidelijk, maar de verpakking is heel demagogisch.

        Je eigen opmerking over de PvdA is trouwens ook behoorlijk demagogisch en je zou die moeten onderbouwen.

        • Beste Piet,
          Ik ben bovenstaande echt best wel met
          jou eens. De uitspraken van FvD zijn, net
          als die van de PVV best wel extreem. Ik
          denk om mensen wakker te laten schrikken.
          Maar realiseer je; als deze partijen ooit een
          regeringsverantwoordelijkheid krijgen en
          moeten/kunnen handelen, dan zullen ook zij
          compromissen moet sluiten. En dan gaan de
          “scherpe randjes” er wel van af, is mijn stel-
          lige overtuiging. Of denk jij niet?
          De opmerking over de PvdA in mijn reactie
          is overigens niet van mij maar van Anne Lise.
          Die mag je best demagogisch noemen, maar
          ik herhaal: zou je je beter niet zorgen kunnen
          maken dat onze Baudet en Wilders, volgens de
          de laatste peilingen gesteund worden door meer
          dan twee miljoen!! stemgerechtigde kiezers?
          Dat is toch iets waar links Nederland van zal
          gruwelen. Maar het is nu wel de realiteit.
          Bert.

          • Natuurlijk zie ik ook de groeiende aanhang van PVV en FvD. Ik gruw daar niet van, maar maak me wel zorgen, want naar welke samenleving ontwikkelen we ons zo? Ik zie in die aanhang een sterke behoefte aan veiligheid, die ik niet deel, maar wel kan begrijpen. Maar de maatregelen die vervolgens tegen vooral moslims worden gesuggereerd vind ik onacceptabel. Over die behoefte aan veiligheid kun je het heel constructief samen hebben, zonder de expliciete scherpe randjes van PVV en FvD m.b.t. moslims, islam en migranten.
            Ik ben trouwens erg benieuwd of, met name Wilders, het zich nog kan veroorloven om de scherpe randjes te laten vallen. Eerder geloof ik, dat hij zal worden afgestraft als hij zich genuanceerder presenteert, iets wat hij in kleiner gezelschap en onbespied door camera’s wel schijnt te doen.

            • @Bert en Piet,

              Het mooie is nu dat zowel FvD en PVV (trouwens ook 50plus!) voor het Zwitserse model van referenda zijn. Dat impliceert dat jullie zorgen door dat systeem opgevangen worden, immers nog de mening van Thierry of Wilders wordt doorslaggevend: zij hebben slechts ieder 1 stem.
              Alle PvdA’ers, SP’ers, etc, etc, zelfs moslims (1 miljoen geloof ik) mogen ook meestemmen.
              Ik denk dat het systeem als zodanig een enorme veiligheidspal inhoudt, immers het linkerdeel van de bevolking kan volledig invloed uitoefenen op het (rechtse) voorgestelde beleid van de twee heren. Ik ben het ook niet met alle politieke punten eens, soms zwaar tegen, maar dat geldt zowel voor rechts, links en alles wat er tussen zit. Vaak zit ik in het midden, maar door de huidige poleralisatie kan ik moeilijk een partij vinden.
              Stel ik kan mij in veel PvdA sociale standpunten vinden maar ben helemaal tegen verdergaande Europese integratie en voor referenda?
              Als ik voor het eerste belang op de PvdA stem, verlies ik twee andere belangen.
              Maar in een referenda kan ik per onderwerp stemmen en niet zoals nu moet, op een hele partij!
              Vandaar dat ik hoe dan ook, nu, nooit kan stemmen op een partij die tegen referenda is, ook al heeft ze nog zo veel punten die ik van harte steun.
              Stel als alleen de PVV hier voor is (gelukkig heb ik keuze) maar ik helemaal niet met zijn generaliserende uitspraken mbt bepaalde bevolkingsgroepen eens ben, zou ik toch op hem stemmen, want het referendum is mij heilig. Een SP-vriend van mij zou mij direct als racist weg zetten, maar ik heb in dit geval geen volledige keuze…
              En dat vind ik zo jammer van het huidige systeem…
              Ik voel dit ook heel sterk bij Europese aangelegenheden. Ik heb de stellige indruk dat bij de verkiezingen hoofdzakelijk binnenlandse aangelegenheden spelen, Europa komt altijd na de verkiezingen, en zo zetten ze mij buitenspel.
              Zelfs het raadgevend referendum zien ze hier voor liever verdwijnen, denk ik.
              Wat vinden jullie hiervan?

            • Ik vind een raadgevend referendum in de huidige vorm zinloos, omdat een politicus juist al moet weten wat het volk wenst. En het blijft dan ook nog vrijblijvend, dus waarom zou je dan nog die moeite doen, want het voegt niets toe, behalve verwarring dan. Een bindend referendum kan ik me voorstellen, maar niet over van alles en nog wat. Ook in Zwitserland, dat vaak als ideaal wordt voorgesteld, is dat niet zo. Ze hebben een paar momenten per jaar, vier of vijf dacht ik, waarop een hele brei aan onderwerpen (soms enkele landelijke, wat kantonnale en vooral gemeentelijke) worden voorgelegd. De opkomst is nooit hoog, meestal rond de 50%. Ik heb Zwitserse vrienden en hoor nog wel eens waarover ze nu weer mee moeten/mogen praten. Maar als principe van democratie vind ik er wel iets voor te zeggen. Maar dan zou ik het sterk inperken.

              Ik zou alleen een referendum willen over een onderwerp waarover in een regeerakkoord niets is afgesproken. Zo’n onderwerp is nog open, bewust open gelaten of helemaal nieuw, de één of andere crisis bijvoorbeeld. Dan heeft het zin om de bevolking te raadplegen, want het onderwerp was nooit aandachtspunt bij besprekingen in een coalitie of is bewust overgelaten aan een referendum. Dat kun je dan bindend of raadgevend doen. Ik zou de voorkeur hebben voor raadgevend, want dan blijft de politicus verantwoordelijk voor zijn eigen beslissing, maar wordt daarbij wel geholpen door inzicht in de visie onder de bevolking. Maar bindend kan ook.

              Ronaldo wordt hiermee niet helemaal geholpen bij zijn dilemma, dat realiseer ik me. Zijn wens zou betekenen, dat je voor alle beslissingen op verzoek een referendum moet kunnen uitschrijven. Maar als in mijn suggestie een onderwerp blijft liggen, zoals Ronaldo’s EU, kan dat thema worden van een referendum. Hij zou geholpen zijn, als het aanvragen van een referendum over zo’n “vergeten” thema veel gemakkelijker wordt gemaakt dan nu.

    2. Piet
      Oppervlakkig, populistisch en demagogisch.
      Bij deze commentaren denk je in dit geval niet meteen aan betoog van een onbevooroordeelde toeschouwer.
      Iemand als Thierry Baudet kun je toch moeilijk als oppervlakkig zien. Dat heeft niets met de realiteit , maar alles met een wens om iemand negatief neer te zetten te maken.
      Populistisch is een ook zo’n negatief etiket dat links voortdurend voortdurend hanteert om mensen met ’n andere mening te diskwalificeren.
      Dit maakt weinig indruk, net als het etiket demagogisch uit de koker van een tegenstander.
      Al met al een oppervlakkig beeld met een verdraaide kijk op de werkelijkheid.

      • Maar Anne Lise, ik beweer toch ook helemaal niet onbevooroordeeld in de politiek te zijn. Dat ben je zelf, hoop ik, toch ook niet? In de politiek gaat het er juist om te kiezen. Jij kiest anders dan ik, maar beiden hebben we het beste voor met NL. Dat is de essentie van ons systeem. En bij dat kiezen spelen allerlei kenmerken een rol, o.m. de manier waarop iemand zich presenteert en anderen probeert te overtuigen. En die manier spreekt wel of niet aan, Baudets manier spreekt mij niet aan, jou en anderen wel en daarom mag hij in de Kamer.

        De term populisme wordt inderdaad gebruikt door links, net als demoniseren veel door rechts wordt gebruikt. Dat is niet erg en beide beschuldigingen worden zo te pas en te onpas gebruikt, dat ze inmiddels elk effect hebben verloren.

        En die demagogie? Hieronder heb ik een paar duidelijke voorbeelden genoemd. Je kunt ze zelf nagaan op realiteitswaarde.

        Maar serieus, ik heb Baudet nog niet op veel diepgang kunnen betrappen, maar daarvoor is de kennismaking misschien ook nog te kort. En ik moet wel bekennen, dat ik zijn boeken niet heb gelezen. Misschien toch eens doen, al hebben zijn uitlatingen in interviews en TV-optredens (pluspunt: hij wel, Wilders niet!) mij daar tot nu van weerhouden.

        • Mooi gezegd Piet! Kan je het boekje “Pro Europa dus tegen de EU” van Thierry Baudet wel aanraden, zeker wat betreft de hoofdstukken over de opzet van de euro en de verborgen EU (elite) doelstellingen daarachter.
          De andere helft zal je gedeeltelijk wel demagogisch geleuter vinden, wellicht niet helemaal onterecht, ik plaats er ook wat vraagtekens bij.
          Overigens: ik heb jouw opsomming nog eens goed bekeken, vooral het laatste punt: moet ik eerlijk bekennen, ik ben het met je eens, ik vind dat ook wel demagogisch gesteld.

      • Beste Anna Lise,

        Hoewel ik het met je eens bent, wil ik wat de laatste alinea toch voor Piet opnemen. De man heeft een andere kijk dan wij op de werkelijkheid, dat moge nu wel duidelijk zijn.
        Om dat het etiket ‘verdraaide kijk’ te geven, vind ik iewat oneerbiedig en onwaardig. De goede man geeft zijn mening – en die mag hij hebben – en laat voor de lezers duidelijk, denk ik, het linkse standpunt zien.
        Dat doet hij ook nog eens in bijzonder goede bewoordingen.
        Dat moet ik hem nageven.
        Dus, zeker voor de moeite die hij getroost, ook hulde aan Piet (hij zou een goede in de politiek zijn, zo hij dat al niet is).

          • Kijk Piet,
            En dat ben ik weer eens volledig
            met Ronaldo eens. Jouw reacties
            vertonen vaak een behoorlijk hoog
            nivo. Ook mijn complimenten daar-
            voor! Ga daar vooral mee door, svp.
            Eea ervaar ik zeer verrijkend.
            Een fijne dag.
            Bert.

            • Niet te geloven, we zijn het hierover tenminste eens, Ronaldo, jij en ik. Nu Anne Lise nog en we gaan samen een borrel drinken.

    3. Piet, wat ben je toch negatief. Baudet is niet te volgen (zegt heel af en toe wat in latijn, so what?) Verder is hij oppervlakkig en (enigzins) demagogisch…
      In mijn ogen heeft de man inhoud en durf!
      Probeert tenminste het vastgelopen democratische bestel met krachtige ideeën vlot te trekken en toekomstbestendig te maken in een vernieuwende wereld bol innovatieve digitale middelen.
      Populisme in positieve zin, is het volk toespreken in een poging haar te betrekken bij de democratie. Als Thierry de volledige volwassenwording van ons oude democratische bestel, met gebruikmaking van het internetplatvorm, om het volk te betrekken bij de besluitvorming van wetten en besluiten die dat volk aangaan, wil bewerkstelligen vind ik dat een hoog en edel doel.
      Het woord oppervlakkig zoals jij dat benoemd, herken ik niet hierin.
      Dat jij het demagogisch noemt, is vast omdat je tegen de democratische vernieuwingen bent die hij voorstaat. Ik vind zijn betoogstijl zeer verhelderend, oprecht en tenminste to the point.

      • Ik noem Baudet niet demagogisch omdat ik zijn suggesties voor veranderingen in onze democratie niet zie zitten, maar omdat hij echt demagogie bedrijft. Een paar voorbeelden uit zijn optredens:

        * De staatskas puilt uit, en dat heeft maar één oorzaak: de regering heft veel te veel belasting.
        * Al die debatten in de Kamer zijn toneelstukjes. Het is één grote poppenkast. Dit systeem is óp. Helemaal op is het. Een voltooid leven.
        * Die zelfhaat die we proberen te ontstijgen door de Nederlandse bevolking homeopathisch te verdunnen met alle volkeren van de wereld, zodat er nooit meer een Nederlander zal bestaan. Zodat wie wij zijn, niet meer gestalte kan krijgen.
        * Het Westen lijdt aan een auto-immuunziekte. Een deel van ons organisme – ons afweersysteem, datgene wat ons zou moeten beschermen – heeft zich tegen ons gekeerd. Kwaadwillende, agressieve elementen worden ons maatschappelijk lichaam in ongehoorde aantallen binnengeloodst.

        Al deze uitspraken kan ik niet zien als onderbouwde meningen, maar als pogingen om met mooie verhullende taal, hyperbolen en ook onwaarheden mensen van iets te overtuigen.

        • Beste Piet,

          Grappig dan, als ik jouw opsomming lees – hartelijk dank daar voor – denk ik meteen als ik het lees: juist gezien, helder! Prachtig benoemd trouwens in bloemrijke begrijpelijke taal.
          Ik kan er alleen maar bewondering voor hebben, hoe duidelijk iemand dat toch kan neerzetten.
          Voor jouw komt datzelfde heel anders over.
          Zo zie je maar, wat de ene als verhullend beschouwd is voor een ander verhelderend. Wat jij als onwaarheid beschouwd zie ik als waarheid.
          Het is duidelijk: je kan iets in de politiek zeggen, de een zal het heel anders opvatten dan de ander.
          Vandaar natuurlijk al die verschillende partijen.

          • @Ronaldo
            We zijn het eens en die verschillen moeten ook blijven. Als die samengaan met respect en de erkenning dat er verschillende visies op dezelfde werkelijkheid zijn, komen we er steeds weer uit. Focus op feiten blijft de grote uitdaging.

    4. Ik ben het nu eens volledig met Bert eens. Baudet mist een essentieel kenmerk dat typisch is voor populisme, namelijk de populaire betoogtrant. Zijn Latijn is niet te volgen door het gewone volk, zoals ik. Volgens Van Dale is dit kenmerk typerend voor populisme, evenals de oppervlakkige en (enigszins) demagogische betoogtrant. Die laatste twee hanteert hij wel degelijk.

    5. Beste redactie,
      Mag ik even eerlijk zijn. In bovenstaande
      tekst staat “populisten als Thierry Baudet”.
      In de huidige praktijk wordt het woord
      “populist” niet gebruikt in de werkelijke
      betekenis van het woord, maar als scheld-
      woord. In ieder geval in zeer negatieve zin!
      Dat is in mijn ogen heel iets anders dan
      iemand socialist of liberaal te noemen.
      Thierry Babudet is een kozen lid in de
      Tweede kamer. Vrijwel iedereen kent zijn
      standpunten, toch? Als iemand hem een
      populist wil noemen, OK! Maar liever niet
      een redacteur van Frontbencher.
      Bert.

    Comments are closed.