Dag 106

    0
    343

    Leestijd: 2 minuten.

    Vanochtend is het dan in marstempo begonnen, ‘s ochtends en ‘s middags een sessie, doorstampen tot er een nieuw kabinet op het bordes staat. Geen 100 pagina’s regeerakkoord, geen 100 dagen formeren. Gerrit Zalm is de man van de grote lijnen. Toch laat hij wat huiswerk overdoen wat al eerder is gepasseerd.

    Klaas Knot van De Nederlandsche Bank komt vanochtend langs, het Centraal Planbureau, het ministerie van Financiën en later ook het Sociaal Cultureel Planbureau over de dreigende tweedeling in de maatschappij.

    Zalm wil het allemaal nog een keer zelf horen, de boodschap van DNB en CPB is duidelijk, de financiële speelruimte is lang niet zo groot als werd gedacht. Het gaat economisch goed en de belastingontvangsten vallen dik mee, maar daar staat ook wat tegenover. Europa zal onder Amerikaanse druk meer geld moeten reserveren voor Defensie. Als de Britten uit de EU stappen, laat dat een gat over van 10 miljard. Netto-bijdragers als Nederland die nu een korting krijgen, kunnen die wel vergeten. Samen met de extra defensie-uitgaven schat de Europese Commissie de rekening al op 20 miljard, Nederland zal zijn aandeel moeten nemen.

    Ook is het de vraag of het economisch herstel voldoende doorzet, het is verstandig nog niet “verdiende” inkomsten meteen al te verjubelen. Laat dat maar aan Zalm over, met zijn “Zalm-norm” wist hij al eerder het ongebreidelde uitgavenpatroon van ministeries aan banden te leggen. De voornaamste reden dat Zalm DNB en CPB nog eens de revue laat passeren is natuurlijk dat hij meteen al een voorzichtig uitgavenkader voor de komende kabinetsperiode kan afpalen.  Als partijen leuke dingen voor de mensen willen, zullen ze ook moeten aangeven waar ze elders willen bezuinigen om dat te bekostigen.

    Als het financiële kader eenmaal vaststaat, komen volgende week de immateriële onderwerpen aan de orde zoals klimaat, migratie en de ethische kwesties als voltooid leven. Lastiger terrein, al valt de paragraaf milieu wel deels in het financiële plaatje voor zover nieuwe milieuheffingen de inkomens beïnvloeden.

    Zalm wil geen gedetailleerd regeerakkoord, er moet wat ruimte voor zelfinvulling blijven. Dat is ook verstandig, want met een meerderheid van 76 zetels zijn wisselende “gedogers”  van belang, zeker omdat Kamerleden tegenwoordig nog al eens de kont tegen de krib gooien, een eigen standpunt innemen of zelfs een éénmansfractie beginnen.

    Wat betreft de ethische kwesties kan de nuchtere Zalm ook een brugfunctie krijgen tussen CDA en CU aan de ene kant en VVD en D66 aan de andere.  Zoals hij zelf zei heeft hij “noch een kasboek noch een bijbel op zijn nachtkastje liggen”.