PvdA is verdeeld over de koers, Samsom zit met scherven Cohen

    0
    82

    Leestijd: 4 minuten.

    Nederland mag dan vakantie vieren, over 46 dagen mogen we (weer) naar de stembus. We publiceren op Frontbencher.nl altijd de meest actuele peilingen. Maar hoe staan de partijen er verder voor? Is Roemer wel MP materiaal? Kan Rutte de zwevende kiezer verleiden? Heeft D66 te vroeg gepiekt met het Lenteakkoord? Haalt Sap GroenLinks tijdig uit het slop? Enfin, u begrijpt de opzet.

    Sinds dinsdag publiceren we elke dag een analyse van een partij. Dat doen we in alfabetische volgorde.

    Vandaag: de PvdA.

    Met de PvdA gaat het SLECHT. De sociaal-democraten staan op 16 tot 23 zetels in de peilingen, terwijl de partij er nu 30 heeft in de Tweede Kamer.

    Hoe komt dat?

    Toen Wouter Bos in 2010 aftrad als partijleider, deed de PvdA een meesterzet. Er werd een kanon binnen gerold om VVD’er Mark Rutte af te stoppen; Job Cohen. Voor velen gold hij als de ideale man om Jan Peter Balkenende op te volgen in het Torentje. Cohen: de bruggenbouwer en bestuurder in hart en nieren.

    Maar toen de PvdA de verkiezingen nipt verloor van de VVD (31-30) bleek de meesterzet als snel uit te draaien op een fiasco. Oud-burgemeester Cohen bakte er als oppositieleider helemaal niets van. De partij zag in de peilingen stemmen als sneeuw voor de zon verdwijnen. De lijdensweg van Cohen in Den Haag duurde bijna anderhalf jaar, in februari gooide hij de handdoek.

     

    Het lijkt erop dat de PvdA nu de prijs betaalt voor het inslaan van de zogenoemde Derde Weg

     

    En met die erfenis zit de huidige leider van de PvdA, Diederik Samsom, opgescheept. Door het fletse optreden van Cohen wordt nu niet Samsom, maar SP-leider Emile Roemer beschouwd als de oppositieleider. Hoe kan Samsom voorkomen dat de verkiezingen uitdraaien op een tweestrijd tussen Rutte en Roemer?

    Maar de overgebleven scherven van zijn voorganger vormen niet het enige probleem voor Samsom. Dat de partij het niet goed doet, heeft ook te maken met enkele diepe scheuren in het fundament; de PvdA is een partij in verwarring, net zoals dat geldt voor een groot deel van de achterban.

    Veel traditionele PvdA-stemmers zullen betogen dat de huidige financiële crisis het gevolg is van een doorgeslagen marktwerking en van verkeerde privatiseringen. Maar de PvdA was juist grotendeels verantwoordelijk voor deze koers ten tijde van de Paarse kabinetten (1994-2002). Het was niet voor niets dat Wim Kok in de jaren negentig de ideologische veren afschudde.

    Het inslaan van die Derde Weg door de PvdA was destijds logisch. Het ging economisch goed en stemmen waren niet op de flanken, maar in het politieke midden te halen. Maar nu de financiële crisis zijn hoogtepunt nadert en burgers het echt in de portemonnee voelen dat banken gered moesten worden, komt het PvdA-verleden in een ander daglicht te staan.

    De PvdA heeft zich ten tijde van Paars aan de hand van de neo-liberalen van VVD en D66 laten afdrijven van het eigen gedachtegoed, zo beseft een deel van de eigen achterban. Rekenschap hierover heeft de partij nooit gegeven. Het lijkt erop dat de partij daarvoor nu electoraal de prijs betaalt.

    Langzaam maar zeker begonnen PvdA-kiezers over te lopen naar de SP. Begin dit jaar probeerden Cohen en partijleider Hans Spekman die weer terug te halen door te zeggen dat de ideologische veren weer terug worden geplakt. Maar toen dacht de PvdA-kiezer waarschijnlijk: ‘ja, en daar kom je nu mee.’

    Het lonken naar de overgestapte SP-kiezer legde ook bloot dat de PvdA intern in verwarring is over de toekomstige koers. Want toen Cohen zei dat de PvdA wat uitgangspunten betreft staat waar de SP staat, toen sloeg de vlam in de pan. PvdA -Kamerlid Frans Timmermans stuurde een boze mail aan Cohen omdat hij de PvdA teveel zou neerzetten als een SP-light. De mail lekte uit, Cohen trad af.

     

    Het helpt Samsom verder niet dat hij het om de gunst van de linkse kiezer op moet nemen tegen Emile Roemer. De Brabander geldt momenteel als een stemmenmagneet

     

    De partij is simpelweg verdeeld over de vraag of er nu meer naar de SP moet worden gekeken, of toch een stap te doen naar het politieke midden. En dat raakt ook Samsom. Dat bleek toen hij een bak kritiek over zich heen kreeg nadat hij niet had mee getekend met het Lente-akkoord van VVD, CDA, D66, GroenLinks en ChristenUnie. Later werd hij hierom weer geprezen, waarschijnlijk tot zijn eigen verrassing. Het toont die verdeeldheid.

    Inmiddels klinken er steeds vaker geluiden dat de SP bezig is om de positie als grote partij op links volledig en definitief te gaan overnemen van de PvdA. De SP mikt daar ook echt op, want schuift steeds meer iets op naar het politieke midden.

    Daarmee nemen de taken voor Samsom vormen aan waarbij hij de bestaanszekerheid van zijn partij op langere termijn veilig moet stellen. Het helpt Samsom verder niet dat hij het om de gunst van de linkse kiezer op moet nemen tegen Emile Roemer. De Brabander geldt momenteel als een stemmenmagneet.

    Het moet gezegd dat de PvdA natuurlijk ook een beetje pech heeft gehad. Als de strategie om Cohen in het Torentje te krijgen geslaagd was, had de partij er mogelijk beter voorgestaan. En dat hing toen om slechts 1 zeteltje.

    Lees ook de analyses van de andere partijen: VVDSPSGPPVVPartij voor de DierenPvdAGroenLinksD66ChristenUnie en CDA

    Frontbencher.nl heeft ook alle peilingen (De Hond, EenVandaag, Synovate, TNS Nipo)

    Volg Oh Oh Den Haag voor Haagse Varia en Haagse Lol

    Volg Frontbencher.nl op Twitter