Kolen verhitten milieudebat

    0
    269
    henk van lierop/frontbencher/henk kamp

    Leestijd: 2 minuten.

    Met de verkiezingen in zicht houden de partijen hun kruit droog. In afwachting van nieuwe machtsverhoudingen zijn van het kabinet geen ingrijpende besluiten te verwachten. De aandacht verschuift van de vergaderzaal in de Tweede Kamer naar bijeenkomsten in het land en debatten op televisie. Maar nu belooft de PvdA dan toch vuurwerk in de Tweede Kamer. Het kabinet is verdeeld over het sluiten van kolencentrales, en het vertrekkende PvdA-Kamerlid Jan Vos wil nog even zijn stempel drukken op het milieubeleid. Hij kondigt aan nog voor 15 maart met een wetswijziging te komen.

    Kabinet en Tweede Kamer zijn het erover eens dat op termijn de tien kolencentrales in ons land dicht moeten. Ze zijn het ook eens over het tijdstip waarop vijf van deze centrales, de oudste en meest vervuilende, dicht moeten. Blijven er dus vijf over. Jan Vos wil twee van die vijf centrales sneller sluiten dan het kabinet, maar vindt VVD-minister Henk Kamp op zijn weg.

    Het opwekken van stroom met kolen is goedkoper dan het opwekken van stroom met gas, waarbij minder van het broeikasgas CO2 vrij komt dan bij kolen. Het sluiten van kolencentrales zou er dus toe kunnen leiden dat er meer stroom wordt opgewekt met gas. Tel uit je (milieu-)winst. Dat laatste heeft Henk Kamp laten doen. Het resultaat stuurde hij donderdag naar de Tweede Kamer.

    Het Nederlandse elektriciteitsnet is verbonden met andere netten en vooral het Duitse net is daarbij van belang. Als de kolencentrales in Nederland sluiten, zullen de leveranciers van energie niet alleen uitwijken naar dure Nederlandse gascentrales, maar naar kolencentrales of, erger nog, bruinkoolcentrales bij onze oosterburen. Vermindering van CO2 uitstoot hier, zal dus leiden tot een toename vlak over onze grens. Daar komt nog bij dat de productie van stroom begrensd wordt door het Europese systeem van verhandelbare uitstootrechten. Als in een bepaalde lidstaat de uitstoot vermindert, geeft dat ruimte voor meer uitstoot in andere landen. Door dit “waterbedeffect”is het effect van nationale maatregelen op Europees niveau “nagenoeg nihil”, aldus Kamp in zijn brief aan de Kamer.

    De Nederlandse kolencentrales hebben rendementen van 42 tot 47 procent en elders in Europa draaien nog centrales met een rendement van 34 procent. Dat vertaalt zich in de uitstoot van CO2. Dus lijkt het sluiten van Nederlandse centrales op korte termijn tot het spannen van het paard achter de wagen. Kamp pleit voor een Europese aanpak. Als Nederland in 2020 twee kolencentrales uit de jaren 90 sluit, zoals Jan Vos wil, zal dat voor 30 procent gecompenseerd worden door extra productie van stroom met gas, maar ook voor ongeveer 70 procent door import van stroom, en die zal hoofdzakelijk van kolencentrales komen.

    Dat gaat miljarden kosten en er staan duizend banen op het spel. Het is dus de vraag of de euro’s die zouden moeten gaan naar het sluiten van de kolencentrales niet effectiever ingezet kunnen worden voor ander klimaatbeleid, zoals het plaatsen van windmolens. Over dat laatste is de VVD nooit enthousiast geweest. En dus wacht ons, met de verkiezingen in zicht, toch nog een fel milieudebat in de Tweede Kamer door een verdeelde coalitie van PvdA en VVD.