Nieuwe prominenten op het Binnenhof

    2
    457

    Leestijd: 5 minuten.

    Twee fractievoorzitters en één minister verlieten dit jaar het Binnenhof, geen van allen geheel vrijwillig. Ze werden vervangen door nieuwkomers, die overigens niet allemaal nieuw waren. Hieronder portretjes van deze opvolgers.

    LILIAN MARIJNISSEN

    Lilian Marijnissen is sinds 13 december 2017 fractievoorzitter van de SP. Formeel hoort zij dus niet in dit rijtje thuis, maar laten we een paar weken smokkelen. Marijnissen begon zich tenslotte pas dit jaar echt te manifesteren als partijleider. En haar voorganger Emile Roemer bleef tot 18 januari 2018 lid van de Tweede Kamer.

    bron website SP

    Dat Marijnissen voorbestemd was om op enig moment in de SP de nummer 1-positie in te nemen, stond bij voorbaat vast. De vraag was alleen wanneer dat zou gebeuren. Bij de Kamerverkiezingen van maart 2017 kreeg de dochter van partijboegbeeld Jan de derde plek toebedeeld. Roemer mocht als lijsttrekker nog één keer zijn geschiktheid voor het leiderschap proberen te bewijzen. Maar Roemer faalde dramatisch. De SP haalde bij de verkiezingen 14 zetels, een verlies van 1. Terwijl er in theorie zo veel te halen was geweest, want directe concurrent PvdA raakte maar liefst 29 Kamerzetels kwijt. Als je dan niet kunt winnen, lukt het nooit meer.

    Niemand gaf na de verkiezingen dan ook nog een cent voor toekomstkansen van Roemer. Tijdens de ellenlange kabinetsformatie bleef hij aan het roer om het traditionele ‘njet’ van de partij te laten weerklinken. Het was nog te vroeg om zijn opvolger al voor de leeuwen te gooien. Maar al snel nadat het nieuwe kabinet was beëdigd, nam  Marijnissen de macht over.

    Vanaf dat moment zou het weer goed gaan met de SP, zo zal de verwachting in de partijtop zijn geweest. Maar dat gebeurde niet. In de peilingen was aanvankelijk sprake van een lichte opleving, maar al vlug dook de SP weer in de min. En bij de gemeenteraadsverkiezingen dit voorjaar hield het resultaat evenmin over. Onmiskenbaar tekenen dat ook de boodschap van Marijnissen electoraal niet aanslaat.

    Wat doet ze verkeerd? Niemand kan ontkennen dat ze een betere spreker en een gevattere debater is dan Roemer. Daar is trouwens ook weinig voor nodig. Ze is bovendien één van de slechts twee vrouwen die zich op dit moment fractieleider mag noemen, nooit een nadeel. En dan heeft ze ook nog eens haar achternaam mee.

    Dat Marijnissen er ondanks al deze voordelen niet in slaagt de SP op te stoten in de vaart der volkeren, lijkt een veeg teken. Zou het dan toch aan het sektarische, gesloten karakter van de partij liggen? Aan die compromisloze opstelling? Maar waarom lukte het Jan Marijnissen dan wel de SP tot een politieke factor van betekenis te maken?

    De partijtop laat op geen enkele manier blijken dat deze thema’s een punt van discussie vormen. Toch kun je je moeilijk voorstellen dat partijvoorzitter Ron Meyer, politiek leider Lilian en uiteraard op de achtergrond ook godfather Jan zich geen zorgen maken. Er komt alleen niets over naar buiten.

    STEF BLOK

    Toen minister van Buitenlandse Zaken Halbe Zijlstra in februari moest aftreden wegens gelieg over zijn aanwezigheid in Poetins datsja, zal de paniek groot zijn geweest in de VVD. Wie moest hem opvolgen? Premier (en partijleider) Mark Rutte had begrijpelijk genoeg geen zin in henk van lierop/frontbencher/stef blokwilde avonturen. Hij koos voor de zekerheid die Stef Blok leek te bieden. Blok beschikte niet alleen over een verleden (Kamerlid, fractievoorzitter, minister) dat klonk als een klok, hij had bovendien de reputatie slaapverwekkend saai te zijn. Met Blok hoefde je niet bang te zijn voor datsja-drama’s of andere onverwachte narigheid. Het flamboyante van Zijlstra mocht hij dan missen, hij zou tenminste ook nooit voor nare verrassingen zorgen.

    Viel dat even tegen!  Blok was nog maar een paar maanden in functie of hij ging gruwelijk de fout in. Tijdens een ‘besloten’ bijeenkomst filosofeerde de minister er lustig op los over de negatieve kanten van de multiculturele samenleving. Volgens hem is er geen land ter wereld waar mensen met verschillende etnische achtergronden vreedzaam naast elkaar leven. En hij, Blok, wist precies hoe dat kwam: het is genetisch bepaald.

    Wat de ervaren rot bezield heeft dergelijke betwistbare en politiek levensgevaarlijke theorieën de wereld in te slingeren, mag een raadsel heten. Het is onvoorstelbaar dat iemand met de achtergrond van Blok niet besefte welke doos van Pandora hij hiermee opende. Zelfs zijn eigen VVD nam afstand van zijn woorden. Ook uit het buitenland kwam scherpe kritiek, want Blok had het ook nog eens bestaan Suriname een ‘failed state’ te noemen.

    Doordat Blok zijn uitlatingen aan het begin van het zomerreces had gedaan, bleven ze een paar maanden doorzieken. Het duurde tot september voor de minister zich in een Kamerdebat mocht verantwoorden. Nou ja, verantwoorden. Diepe spijt betuigen en beterschap beloven, daar kwam het op neer. Een motie van wantrouwen van de oppositie haalde geen meerderheid, waarschijnlijk vooral omdat de regeringspartijen geen zin hadden weer een minister te wisselen. Maar aangeschoten wild zal Blok nog wel geruime tijd blijven.

    ROB JETTEN

    Voor de buitenwereld totaal onverwacht nam D66-leider Alexander Pechtold begin oktober afscheid van de politiek. Zijn spindoctors hadden het tot het laatste moment ontkend, maar het bleek dus toch waar. Wie zou Pechtold, partijleider sinds 2006, gaan opvolgen?

    Rob Jetten, zo bleek enkele dagen later. Dat wil zeggen: Jetten werd door de D66-fractie tot voorzitter gekozen. Of hij daarmee ook de baas is in de partij, blijft afwachten. Ministers als Kajsa Ollongren, Sigrid Kaag en Wouter Koolmees mogen zeker niet bij voorbaat worden uitgesloten.

    Jetten is nog jong (31), maar toch al een politicus met vrij veel ervaring. Hij was beleidsmedewerker in de Eerste Kamer, voorzitter van de Jonge Democraten en jarenlang fractievoorzitter in Nijmegen. Als nieuwbakken Kamerlid kreeg hij meteen zware portefeuilles toegeschoven, zoals klimaat, energie en democratische vernieuwing. In debatten toonde hij behoorlijk wat in zijn mars te hebben. Kortom: Jetten was onmiskenbaar een belofte.

    Toch vielen zijn eerste optredens als fractievoorzitter nogal tegen. Jetten gaf voorgebakken antwoorden, glimlachte te veel en dook weg voor moeilijke vragen. Zijn bijnaam, Robot Jetten, was dan ook snel bedacht.

    Inmiddels zijn we een paar maanden verder. Jetten lijkt wat gegroeid in zijn rol. Voor de camera’s oogt hij meer op zijn gemak en zekerder van zichzelf. Maar voor een echt oordeel over hem is het nog te vroeg. Mocht het goed gaan met Jetten, dan zullen Ollongren en de andere troonpretendenten hun aspiraties op het partijleiderschap bij D66 wellicht laten schieten. En anders zal hij niet meer dan een tussenpaus geweest blijken te zijn.

     

    2 REACTIES

    1. Ja, wat moet je met deze analyse van de heer Kockelmans? Het enige wat ik er uithaal is dat je als minister geheel afhankelijk van de politieke situatie de Kamer mag voorliegen zoveel je wilt, of juist niet. Zo mocht in de kwestie AP23/Spijkers ministers de Kamer voorliegen wat ze wilden (CDA, PvdA. VVD). Geen enkel probleem. De Kamer vond het geweldig en fantastisch. Begrijpelijk, want zij logen en bedrogen in landsbelang en op integere wijze. Halbe Zijlstra schijnt gelogen te hebben tegen het landsbelang en op niet integere wijze en ja, dan zijn de volksvertegenwoordigers onverbiddelijk.

    2. Misschien kan Kockelmans eens toelichten wat hij bedoelt met het “sektarische en gesloten karakter” van de SP. Iedereen kan gewoon lid worden van de SP, en in de interne discussies zijn of haar mening geven.
      Juist deze maand zijn in alle afdelingen de open discussies geweest over het concept verkiezingsprogramma voor de Europese verkiezingen. De ideeen die daaruit naar voren zijn gekomen, worden nu verwerkt. Daarna krijgen de leden weer de kans om hun wijzigingsvoorstellen in te dienen. In januari zullen alle wijzigingsvoorstellen vanuit de verschillende afdelingen besproken worden, en in stemming worden gebracht.

      Ik ben heel benieuwd te horen of dit bij andere partijen dan anders verloopt, en of dat dan minder sektarisch of meer open genoemd mag worden.
      Het is nogal goedkoop van Kockelmans om hier iedere keer het podium te pakken en elke keer dezelfde onzin te verkopen. Misschien kan hij zich eens in de materie verdiepen voordat hij weer roeptoetert.

    Comments are closed.