Over een referendum is geen compromis mogelijk

    0
    76

    Leestijd: 2 minuten.

    Voor aanvang was hij “pessimistisch” en dat bleek er na afloop niet veel beter op te zijn geworden. Premier Rutte, van nature toch iemand die alles van de zonnige kant bekijkt, was er in Brussel niet in geslaagd bij zijn EU-collega’s veel ruimte los te peuteren voor een oplossing voor het Oekraïneverdrag. En dat is niet zo gek. Nederland heeft een probleem met dat verdrag, de overige Europese lidstaten niet. Waarom zouden ze zich inspannen om Rutte tegemoet komen? Laat hij zijn eigen boontjes maar doppen, zullen de overige regeringsleiders gedacht hebben.

    Het Nederlandse probleem ontstond door de uitslag van het referendum in april. Een meerderheid van de kiezers zei toen “nee” tegen het associatieverdrag dat de EU met Oekraïne wil sluiten. Die meerderheid was heel relatief, want de opkomst bedroeg slechts een dikke 30 procent. Verreweg de meeste Nederlandse kiezers vonden het Oekraïneverdrag niet interessant genoeg om even voor naar het stembureau te lopen.

    Maar goed, de Tweede Kamer wil niettemin dat het kabinet gevolg geeft aan de uitslag van het referendum, ook al was dit niet bindend. Dat betekent dus dat Nederland het verdrag niet zou moeten ratificeren.

    Nu is een “alleingang” in Brussel voor een klein land als Nederland niet handig: we zetten onszelf buitenspel en uiteindelijk sluiten de overige lidstaten toch een overeenkomst met Oekraïne, buiten ons om. Vandaar dat Rutte gebrand is op een compromis. Bij het verdrag zou bijvoorbeeld een verklaring gevoegd kunnen worden waarin staat dat Oekraïne voorlopig geen EU-lid zal worden en dat het Oost-Europese land niet op extra geld of militaire steun hoeft te rekenen. Met een dergelijke tekst hoopt Rutte aan de bezwaren van de nee-stemmers in Nederland tegemoet te komen.

    Het vervelende voor de premier is echter dat de begrippen “referendum” en “compromis” haaks op elkaar staan. Een compromis is een tussenoplossing, waarbij niemand helemaal zijn zin krijgt, maar waarmee voor- en tegenstanders kunnen leven. Maar bij een referendum gaat het om “ja” of “nee”. Referenda kennen per definitie geen tussenoplossingen. Zelfs al zouden de overige EU-landen Nederland willen helpen, het resultaat zal in de ogen van het nee-kamp altijd halfslachtig zijn. En dus verwerpelijk.

    fons1

    Fons Kockelmans werkte jarenlang in Den Haag als parlementair verslaggever. Hij schreef onder meer het boek De Haagse Werkelijkheid. Vorig jaar verscheen zijn nieuwste boek ‘Van verzuiling tot versplintering. De Nederlandse politiek sinds de Nacht van Schmelzer’.

    Bekijk meer opinie op Achterkamertjes.nl

    Bekijk hier het volledige overzicht van alle peilingen

    Volg Frontbencher op twitter

    Like Frontbencher op Facebook