We willen wel graag kunnen afrekenen

    2
    339

    Leestijd: 4 minuten.

    Een nadeel van de poldercultuur is, dat er regelmatig de verkeerde bestuurders op de verkeerde plaats zitten. Het is het resultaat van het ons-kent-ons, het pappen en nat houden, de kool en de geit sparen en morgen komen we elkaar weer tegen. Wie faalt krijgt vaak een herkansing. En soms meer dan één.

    Het meest recente geval betreft de lotgevallen van Pauline Krikke. Toen Krikke vorig jaar benoemd werd als burgemeester van Den Haag, moet menigeen zijn hart hebben vastgehouden. Haar staat van dienst was, zacht gezegd, aan de magere kant. Als burgemeester van Arnhem was ze misschien nog net geen ramp. Maar in de gemeenteraad wierpen ze geregeld een jaloerse blik naar de buren in het zuiden. In Nijmegen hadden ze Guusje ter Horst. Die was echt goed.

    Na die niet zo succesvolle Arnhemse periode mocht Krikke aan het werk in het Scheepvaartmuseum in Amsterdam. Van haar kortdurende bewind zullen nog wel medewerkers ‘s nachts wakker liggen. Krikke vertoonde alle kenmerken van de zwakke bestuurder. ‘Doortastend’ op de verkeerde momenten tegenover de verkeerde mensen en vice versa als het erop aankwam. Zoiets heet brevet van onvermogen.

    En toch kon ze burgemeester van de derde stad van het land worden. Je hoeft het niet altijd met Thierry Baudet eens te zijn, maar dit was inderdaad een typisch geval van ‘het kartel’. Hier werd een bewezen incompetente bestuurder aan een topbaan geholpen. Het stond misschien niet op voorhand als een paal boven water dat Krikke zou mislukken maar de kans daarop was levensgroot. Dat ze desondanks met haar in zee gingen, mag je de vertrouwenscommissie die de kandidaten keurt zonder meer aanrekenen.

    Krikke bewees bij de eerste serieuze gelegenheid haar ongeschiktheid. Ze greep niet in toen het voor iedereen duidelijk was dat het met de oud-en-nieuw-vuren op Scheveningen mis zou kunnen gaan. De bouwers van de brandstapels lapten alle afspraken aan hun laars. Op het strand verrezen tot tientallen meters  hoge torens die een bedreiging voor het aanpalende stadsdeel waren. En de burgemeester stond het toe. Nam willens en wetens het risico van een ramp. Dat onverantwoord noemen is een understatement.

    Nadat Scheveningen nog net aan die ramp was ontsnapt, had Krikke maar één ding kunnen doen: opstappen. En toen ze dat niet wilde, had de Raad het vertrouwen in haar moeten opzeggen. Haar laten bungelen in afwachting van het voor haar vernietigende rapport van de Onderzoeksraad voor de Veiligheid, was bestuurlijke gemakzucht of, beter, lafheid.

    Het gaat er hier niet om om Krikke op de marktplaats van het leedvermaak uit te benen en ten toon te stellen. Dat verdient niemand, ook al heeft hij/ zij nog zo gefaald. Het gaat erom dat het drama voorkomen had kunnen worden.

    Krikke was in Arnhem een hakken-over-de-sloot burgemeester. Bij haar vertrek kon haar eigen VVD nog net een zesje bij elkaar scharrelen. Dat was het moment geweest voor de liberalen om de balans op te maken en ook tegenover haar duidelijkheid te scheppen.

    ‘Mevrouw, beste Pauline, u bent niet geschikt voor een hoge bestuursfunctie. Wij spreken onze erkentelijkheid uit voor uw inzet en uw bijdragen. Het ga u goed’. En als troostprijs hadden ze haar eventueel partijvoorzitter kunnen maken of op een andere stoel laten zitten waar ze geen kwaad kon. Dat was voor Krikke en zeker Den Haag het beste geweest.

    Er is natuurlijk geen garantie dat je zwakke broeders en zusters buiten de bestuurskamer houdt. Maar je verkleint het risico door bestuurders zonder aanzien des persoons na elke functie te beoordelen op wat goed en slecht is gegaan. Iemand kan als wethouder van Rotpokkeweer prima hebben gefunctioneerd maar blijkt toch te kort te schieten als burgemeester van Boerenstronkeradeel. Zoiets valt niet te voorkomen. Maar dat is dan wel het eindstation. De weg naar het burgemeesterschap van het veel grotere en belangrijkere Rapengaarderveen is dan afgesloten.

    Bewezen bekwaamheid moet het enige criterium zijn. Man of vrouw dient ondanks al dat gekrakeel over een vrouwenquotum niets uit te maken. Zoals een partij ook geen functie kan opeisen omdat ze daar recht op meent te hebben of een partijgenoot zo nodig een baantje in moet  matsen.

    Die beoordeling en alle andere procedures moeten om die reden transparant en voor elke burger toegankelijk zijn. Hij moet aan de gang van zaken niet de indruk overhouden dat een benoeming een gelopen koers is omdat ‘het kartel’ dit in de achterkamer zo bedisselt.

    Dat betekent ook het einde van de vertrouwelijkheid bij sollicitaties. Dat is sowieso vaak een wassen neus omdat de namen toch op straat liggen. Er is bovendien een sterker argument: wie zich geroepen voelt het openbare leven met zijn talenten te verrijken moet daar ook voor uit durven komen. Zich schuilhouden in de anonimiteit is dan een zwaktebod. Dit heeft hopelijk als bijkomend voordeel dat een zwakke kandidaat na enig zelfonderzoek alsnog besluit af te haken.

    Uiteindelijk is er maar één oplossing: laat de burger zijn burgemeester kiezen. Staatsrechtsgeleerden zullen ongetwijfeld bezwaren en obstakels zien maar er valt principieel weinig tegen in te brengen. De burgemeester verdient bij een verkiezing zijn eigen mandaat en burger kan hem daar ter gelegener tijd op afrekenen. Het komt in de politiek zelden voor, maar dit is wat je noemt een win-win situatie.

    2 REACTIES

    1. Krijgt men in het geval van een gekozen burgemeester niet het gevaar van populisme, een populair figuur in de stad of het dorp met een grote mond en/of veel poen, maar zonder bestuurlijke kwaliteiten. Of moeten de politieke partijen kandidaten leveren? Baudet, Wilders, etc. in de toekomst mogelijk burgemeester en dus hoofd van de politie? De goden helpen ons!

      • @Johannes van den Bos, De goden hebben het Nederlandse volk in de prut gezet door de VVD en meelopers op hun pad te zetten….. of……. gaat het nu lekker in de polder. Ruim 30.000 mensen slapen vannacht weer onder de brug, als er weer een voedselbank de deur opent gaat er gejuich op in het Torentje, er is geen plaats meer voor ouderen in een verzorgingstehuis we hebben er 800 gesloopt of een andere bestemming gegeven, en de grote grijze massa moet nog komen. Dit zijn maar een paar voorbeelden over de goede gang van zaken, m.i laat de populisten maar komen de grote heren en dames falen aan alle kanten.

    Comments are closed.